सार्वजनिक शाळांमध्ये अग्निशामक यंत्रे सर्वत्र दिसतात.
एक स्थायी अग्निशमन साधन म्हणून, अग्निशामक यंत्राच्या अनुपस्थितीत आग पटकन विझवण्यासाठी काय करता येईल, याचा तुम्ही विचार केला आहे का?
चीनच्या “आंतरराष्ट्रीय विज्ञान आणि तंत्रज्ञान सहकार्य पुरस्कारा”चे विजेते, बीजिंग युनिव्हर्सिटी ऑफ केमिकल टेक्नॉलॉजीचे प्रतिष्ठित प्राध्यापक, डॉ. डेव्हिड जी. इव्हान्स यांनी, अग्निशामक यंत्र आग कशी विझवू शकते हे दाखवण्यासाठी खालील लहान प्रयोगाचा वापर केला आहे.
चला, माझ्यासोबत एक नजर टाका.
कार्बन डायऑक्साइड अग्निशामकाचे कार्य तत्त्व
अग्निशामक प्रयोग
बेकिंग सोडा तयार कराप्रथमविरघळण्यासाठी पाणी घाला
नंतर पांढरा व्हिनेगर असलेली टेस्ट ट्यूब बाटलीत घाला.
बाटली व्यवस्थित ठेवा
बेकिंग सोडा आणि पांढरे व्हिनेगर वेगळे केले जातात, आणि आतमध्ये कोणतीही रासायनिक अभिक्रिया होणार नाही.
पण आग लागली असेल तर बाटली हलवा.
पांढरा व्हिनेगर आणि बेकिंग सोडा एकत्र मिसळा
त्यांची आग विझवण्याची क्षमता पाहूया.
आग लवकरच विझली.
बेकिंग सोडा आणि पांढरा व्हिनेगर यांच्यात रासायनिक अभिक्रिया होऊन नवीन पदार्थ तयार होतात, त्यामुळे असे घडते.
हा नवीन पदार्थ वायुरूप कार्बन डायऑक्साइड आहे.
पण बाटलीत एवढा फेस का आहे?
कारण त्यात डिटर्जंट आहे
हे साधे अग्निशामक यंत्र कार्बन डायऑक्साइड तयार करण्यासाठी पांढरे व्हिनेगर आणि बेकिंग सोडा वापरते.
कार्बन डायऑक्साइड बाहेर टाकल्यानंतर, ऑक्सिजन दूर ढकलला जातो, ऑक्सिजन कमी कमी होत जातो आणि ज्योत लहान लहान होत जाते.
या प्रयोगात आम्ल-आम्लारी अग्निशामक आणि फोम अग्निशामक यांच्या उत्पादन तत्त्वांचा समावेश आहे.
पण तुम्हाला सहसा जे दिसतात ते बहुतेक कोरड्या पावडरचे अग्निशामक आणि कार्बन डायऑक्साइडचे अग्निशामक असतात.
तर मी तुम्हाला कार्बन डायऑक्साइड अग्निशामकाच्या कार्यप्रणालीची ओळख करून देतो.
कार्बन डायऑक्साइड अग्निशामकासाठी आगीचे ज्ञान
१. कार्बन डायऑक्साइड अग्निशामक हा अग्निशामकाचा मुख्य प्रकार आहे.
२. कार्बन डायऑक्साइड अग्निशामकाचे तत्त्व: कार्बन डायऑक्साइड अग्निशामकामध्ये द्रव कार्बन डायऑक्साइड ठेवला जातो, जो फवारल्यावर वायू बनून उष्णता शोषून घेतो, त्यामुळे आगीच्या जागेचे तापमान कमी होते. कार्बन डायऑक्साइडच्या उत्सर्जनामुळे ऑक्सिजनची घनता कमी होते आणि ऑक्सिजन पूर्णपणे नाहीसा होतो, ज्यामुळे ज्वलनशील पदार्थ आणि ऑक्सिजन वेगळे होतात आणि ऑक्सिजनच्या कमतरतेमुळे होणारी आग नैसर्गिकरित्या विझते.
पोस्ट करण्याची वेळ: ०६-एप्रिल-२०२१